Artykuł pochodzi z serwisu mamopedia.pl

Po co rozpoznawać płodność?

Metody rozpoznawania dni płodnych pozwalają bardzo precyzyjnie określić, kiedy w danym cyklu płodność się rozpoczyna, a kiedy kończy. Do tego celu stosuje się wyłącznie obserwacje (a nie obliczenia!). Wiedza ta przydaje się do kontrolowania poczęć (planowania ich lub zapobiegania im) oraz pełni funkcje diagnostyczne. Tzw. metody "naturalne" mogą być formą unikania ciąży (indeks Pearla od 0 do 0,9 dla metody Rotzera). Okazują się również bardzo pomocne na etapie starań o dziecko.

Nauka rozpoznawania dni płodnych?

Aby nauczyć się skutecznie rozpoznawać płodność, należy poznać jedną z kilku metod rozpoznawania płodności. W Polsce dostępna jest literatura metod: Rotzera, angielskiej, niemieckiej, Kippleyów, Kramarek. Podręcznik do wybranej metody można kupić za pośrednictwem internetu. Można też zapisać się na kurs, organizowany przez powołaną do tego organizację (np. INER Polska, PSNNPR).
Zdecydowanie niewiarygodnym źródłem są strony internetowe i broszury poświęcone antykoncepcji i/lub nieokreślonym "metodom naturalnym" lub "kalendarzykowi". W tym aspekcie prasa niefachowa jest również bezużyteczna.

Kiedy kobieta jest płodna?

Płodność u kobiety rozpoczyna się około 12.-15. roku życia, kończy natomiast około 50. roku. W tym czasie kobieta jest płodna zaledwie w ciągu kilku dni w każdym cyklu miesiączkowym, podczas których dojrzała komórka jajowa zostaje uwolniona z jajnika.

Fazy płodności - fazy cyklu miesiączkowego

Z perspektywy metod rozpoznawania płodności cykl menstuacyjny (który rozpoczyna się krwawieniem miesięcznym, a kończy w ostatnim dniu przed następnym krwawieniem), dzieli się na trzy fazy:

1. Faza niepłodności względnej (przedowulacyjnej). Faza niepłodności poowulacyjnej to czas od pierwszego dnia cyklu do momentu rozpoczęcia płodności. Stosowanie metod rozpoznawania płodności pozwala precyzyjnie ustalić długość tej fazy. Zdarza się, że wyznaczenie tej fazy jest w ogóle niemożliwe.

2. Faza płodności. Faza płodności to czas, w którym może dojść do zapłodnienia, a zatem kilka dni przed owulacją i czas bezpośrednio po niej (24 godziny). Metody rozpoznawania płodności nie służą do wyznaczania dokładnego momentu owulacji, lecz są narzędziem określania granic płodności. Aby dowiedzieć się, w którym momencie wystąpi(ła) owulacja, należy udać się do lekarza na badanie USG.

3. Faza niepłodności bezwględnej (poowulacyjnej). Jest to faza względnie stała - trwa zazwyczaj od 8 do 13 dni. Każda kobieta może ją rozpoznać.

Na czym polega rozpoznawanie płodności?

Metody rozpoznawania płodności opierają się na obserwacji kilku czynników. Są to:

1. Podstawowa temperatura ciała - temperatura mierzona zaraz po przebudzeniu i przed wstaniem z łóżka, o stałej porze i w tym samym miejscu (oralnie, waginalnie lub rektalnie) w jednym cyklu, tym samym, dokładnym termometrem (rtęciowym, rtęciowym owulacyjnym, elektronicznym z drugim miejscem po przecinku etc.).

2. Śluz szyjkowy - wydzielina produkowana przez szyjkę macicy, pojawiająca się na zewnątrz narządów płciowych kobiety i dająca charakterystyczne odczucia. Śluz pobiera się przy codziennych czynnościach higienicznych.

3. Szyjka macicy - samobadanie szyjki macicy polega na określeniu jej położenia, miękkości i rozwartości.

Ze względu na wykorzystywanie tych wskaźników metody rozpoznawania płodności dzielą się na:

1. Metody jednoobjawowe - uwzględniające tylko jeden wskaźnik: metoda Billingsa (tylko obserwacja śluzu szyjkowego); metoda termiczna (tylko pomiar podstawowej temperatury ciała).

2. Metody wieloobjawowe/objawowo-termiczne - uwzględniające dwa lub trzy wskaźniki (samobadanie szyjki macicy jest zazwyczaj wskaźnikiem fakultatywnym): metoda Rotzera, metoda wielowskaźnikowa "angielska", metoda niemiecka, metoda Kippleyów, metoda Kramarek.

Wybraną metodę trzeba stosować konsekwentnie i nie łączyć jej z innymi. Nauka i stosowanie rozpoznawania płodności nie jest trudne. Jako metoda kontrolowania poczęć samoobserwacja może być stosowana już od pierwszego cyklu obserwowanego, pod warunkiem że dokładnie zna się zasady metody.

Literatura

Rotzer J., Ja i mój cykl, Warszawa 2007. Rotzer J., Sztuka planowania rodziny, Warszawa 2005.