Owulacja i dni płodne

Owulacja - warunek kobiecej płodności

Owulacja, inaczej zwana jajeczkowaniem, występuje u kobiet mniej więcej dwa tygodnie przed miesiączką. Jest to moment, w którym ciało kobiety jest najbardziej płodne, gdyż komórka jajowa, uwolniona z pęcherzyka Graafa, przesuwa się do jajowodu i przez kolejną dobę gotowa jest do zapłodnienia. Oznaczenie terminu owulacji może pomóc w zajściu w ciążę lub, przeciwnie, zapobiec jej, gdyż zakłada się, że do zapłodnienia może dojść w ciągu trzech dni przed owulacją i do dnia po niej.

Objawy owulacji

Niestety, każdy organizm kobiety funkcjonuje inaczej, a stres, podróże czy zwykłe przeziębienie może spowodować, że cykl menstruacyjny skróci się lub wydłuży, a sama owulacja przypadnie na inny niż zakładany dzień. Dlatego też, w przypadku starań o dziecko lub korzystania z tak zwanej kalendarzykowej metody antykoncepcji, kobieta musi regularnie i skrupulatnie obserwować swoje ciało. Istnieją trzy charakterystyczne objawy owulacji: podwyższona temperatura ciała, zwiększona ilość śluzu w szyjce macicy oraz ból owulacyjny.

Sposoby określania terminu owulacji

Metoda termiczna

Polega na określeniu terminu owulacji za pomocą mierzenia temperatury ciała. Temperaturę należy mierzyć codziennie, tuż po przebudzeniu się, bez wstawania z łóżka, zawsze tym samym termometrem, a wyniki pomiarów należy umieszczać w karcie do obserwacji cyklu kobiety. Tuż po owulacji, przez kolejne trzy dni, temperatura ciała pozostaje wyższa o kilka kresek niż zazwyczaj.

Obserwacja śluzu

Śluz z szyjki macicy można obserwować podczas zabiegów higienicznych w łazience. Jeśli staje się śliski i przezroczysty, oznacza, że owulacja wystąpi w ciągu kilkunastu kolejnych godzin, a podczas szczytu dni płodnych zacznie przypominać białko jajka.

Ból owulacyjny

Wiele kobiet, chociaż nie wszystkie, odczuwa także ból owulacyjny. Charakteryzuje się on uczuciem dyskomfortu u dołu brzucha, a czasem może towarzyszyć mu lekkie podbarwienie śluzu krwią.

Testy owulacyjne

Oprócz obserwacji ciała można także zrobić testy owulacyjne. Dostępne są na rynku testy paskowe lub płytkowe, przypominające zwykłe testy ciążowe. Oznaczają one wzrost hormonu luteinizującego (LH) w moczu, a dwie grube kreski wskazują, że owulacja nastąpi w ciągu najbliższych 24-36 godzin.

Badanie śliny

Możliwe jest także oznaczenie dni płodnych za pomocą badania śliny, wykorzystując do tego test mikroskopowy przypominający opakowanie szminki. Ponieważ w czasie owulacji ślina zmienia swój obraz krystaliczny, można tę zmianę zaobserwować pod takim podręcznym mikroskopem.

Monitorowanie cyklu

Owulację można także wyznaczyć, monitorując cykl menstruacyjny u lekarza. Ginekolog za pomocą ultrasonografu robi badanie co dwa dni, począwszy od dziesiątego dnia cyklu, aż do wyraźnego obrazu uwolnienia się komórki jajowej.

Zaburzenia jajeczkowania i brak owulacji

Obecnie badania nad płodnością wskazują na to, że prawie 40 procent kobiet w okresie rozrodczym ma zaburzenia jajeczkowania, powiązane nie tylko z wahaniami hormonalnymi, ale także z chorobami wątroby czy nadnerczy. Także kobiety, które borykają się z zaburzeniami łaknienia, mogą mieć problem z zajściem w ciążę z powodu braku owulacji. Jednak dzięki nowoczesnej medycynie wiele przyczyn niepłodności kobiet można wyleczyć poprzez przywrócenie jajeczkowania za pomocą środków farmakologicznych.