Celiakia
Edytuj artykułChoroba może się ujawnić w każdym wieku. Polega na tym, że
Objawy
Czasami objawy nietolerancji glutenu są dyskretne i zaczynają być widoczne później – u dzieci starszych, a nawet u dorosłych. Należą do nich: anemia, niski wzrost, opóźnienie dojrzewania płciowego, zaburzenia miesiączkowania, niepłodność, cukrzyca, choroby tarczycy, osteoporoza, uszkodzenie szkliwa zębów, zmiany skórne. Nieleczonej celiakii często towarzyszą nowotwory.
Rozpoznanie
Dieta bezglutenowa
Po przeprowadzeniu specjalistycznych badań lekarz może zadecydowac o wykluczeniu glutenu z menu dziecka. Leczenie celiakii polega na ścisłym przestrzeganiu przez całe życie diety bezglutenwej.
Maluch przebywający na diecie bezglutenowej nie może jeść produktów, które zawierają ziarna tych zbóż. Wiąże się to z koniecznością wykluczenia z jadłopisu: chleba, bułek i wszelkiego pieczywa, poza bezglutenowym, jak również ciastek, biszkoptów, wafli, tortów, itp. Dziecko nie może jeść również kaszy manny i jęczmiennej, płatków owsianych i jęczmiennych, zbożowych płatków śniadaniowych, musli, makaronów zawierających gluten, bułki tartej.
Nalezy pamiętać, że gluten może się pojawić w produktach, w których się go nie spodziewamy, jak np. w kiełbasie, parówkach, konserwach, pasztetach, niektórych serkach homogenizowanych, jogurtach, mleku zastępczym, w mieszankach przypraw, kisielu i budyniu z dodatkiem mąki pszennej, gotowych lub zabielanych sosach, musztardzie, keczupie, kawie zbożowej, a nawet w gumie do żucia.
Czym w takim razie karmić malca?
Ryżem, kukurydzą, ziemniakami, kaszą gryczaną, jaglaną lub kukurydzianą, podawać chleb, bułki czy chrupki kukurydziane bezglutenowe, a ciasta, naleśniki lub inne wypieki sporządzać z mąki kukurydzianej, ryżowej lub ziemniaczanej. Maluszek może jeść mięso, owoce i warzywa, nabiał, chleb świętojański, soję, soczewicę, tapiokę.
Produkty bezglutenowe można nabyć w wielu supermarketach i sklepach ze zdrową żywnością, jak również za pomocą internetu. Niestety produkty te są droższe.
http://www.mamopedia.pl/4-6-mies/jedzenie/gluten
http://www.mamopedia.pl/4-6-mies/jedzenie/produkty-bezglutenowe
Linki do źródeł:
http://pl.wikipedia.org/wiki/Celiakia
http://www.celiakia.org.pl/index.php?lang=pl&subdir=choroba
© Mamopedia.pl 2010
lek. med. Agnieszka Rudzka-Kocjan
specjalista pediatra; brała udział w badaniach klinicznych, a także uczestniczyła w zagranicznych stypendiach. Obecnie pracuje w Centrum Zdrowia Dziecka. Chętnie rozwieje wątpliwości na...
Czy nietolerancja glutenu może się objawiać tylko nieprzybieraniem na wadze? Jakie robi się badania, żeby sprawdzić, czy dziecko ma celiakię?
Problem celiakii czy nietolerancji glutenu jest bardzo złożony. Celiakia, inaczej choroba trzewna czy nietolerancja glutenu, to choroba autoimmunologiczna o podłożu genetycznym, charakteryzująca się nietolerancją glutenu, czyli białka występującego w pszenicy, życie, jęczmieniu, owsie.
Nie można mylić tej choroby z alergią na gluten. Gluten prowadzi do wytworzenia specyficznych autoprzeciwciał, które są odpowiedzialne za zanik kosmków jelita cienkiego, które są z kolei odpowiedzialne za wchłanianie składników pokarmowych. Leczenie celiakii to ścisłe przestrzeganie przez całe życie diety bezglutenowej.
Objawy celiakii są bardzo różnorodne. Coraz rzadziej spotyka się pacjentów z objawami typowymi celiakii, do jakich należą: bóle brzucha, wzdęcia, biegunka, spadek masy ciała. Zdecydowanie częściej obecnie diagnozuje się celiakię u pacjentów z objawami nietypowymi, a czasem nawet bez objawów (np. w ramach badań wykonanych na przykład u krewnych chorych na celiakię).
Obecnie zaleca się, aby wprowadzanie glutenu do diety niemowląt odbywało się stopniowo, w czasie karmienia piersią, już w 5. miesiącu życia. Takie działania mają zmniejszać ryzyko choroby trzewnej we wczesnym i prawdopodobnie w późniejszym dzieciństwie.
Jak najbardziej nietolerancja glutenu może się objawiać tylko nieprzybieraniem na wadze. Niemniej jednak w przypadku niemowląt jest to dosyć mało prawdopodobne (aczkolwiek możliwe), aby izolowanym objawem celiakii około 1,5 miesiąca po wprowadzeniu do diety glutenu w małych dawkach było nieprzybieranie na wadze, bez innych objawów. Proces od podania dziecku glutenu do wytworzenia przeciwciał, a następnie zniszczenia kosmków jelitowych trwa zazwyczaj kilka tygodni.
Proszę pamiętać, że jest bardzo wiele przyczyn pogorszenia przybierania na wadze u niemowląt, nie wolno zapomnieć również, że w drugim półroczu życia niemowlęta przybierają na wadze wolniej niż w pierwszym półroczu. Zawsze najlepiej do oceny wzrastania czy przybierania na wadze stosować siatki centylowe (obecne w każdej książeczce zdrowia). Radzę udać się z dzieckiem do pediatry, aby dokładnie przeanalizować krzywe na siatce.
Jeżeli chodzi o badania – przy podejrzeniu celiakii przesiewowo wykonuje się oznaczenie w surowicy krwi specyficznych przeciwciał (najczęściej przeciwciał przeciw endomyzjum lub przeciwciała przeciw transglutaminazie tkankowej). Przy wyniku dodatnim wykonuje się badanie biopsji jelita cienkiego.
Justyna Marszałkowska
jej specjalność to zalecenia żywieniowe dla dzieci, kobiet w ciąży i matek karmiących; pomaga wybrać najlepsze rozwiązania kulinarne, a także leczy dietą i odchudza. Chętnie odpowie na...
Jakich dietetycznych porad można udzielić rodzicom dziecka z celiakią?
Leczenie celiakii, podobnie jak leczenie alergii pokarmowych, opiera się na właściwym prowadzeniu diety eliminacyjnej. W tym wypadku należy wyeliminować produkty zawierające gluten. Są to głównie produkty zbożowe, będące źródłem białek, węglowodanów złożonych, błonnika pokarmowego, witamin z gr. B, wielu składników odżywczych. Dlatego też eliminowane produkty muszą być zastępowane w diecie równoważnymi produktami. Mogą wystąpić niedobory niektórych składników mineralnych, witamin, błonnika pokarmowego.
W związku z tym należy zapewnić podaż warzyw, owoców, bezglutenowych produktów zbożowych (kaszy gryczanej, jaglanej, ziarna sezamu, słonecznika, orzechów). Włączmy do diety grykę – rewelacyjne źródło białka, Mg, Zn, Fe i witamin z grupy B, błonnika pokarmowego. Podobnie bogate w związki mineralne jest proso!
W związku z tym do produktów zabronionych należą:
Wszystkie produkty zawierające w swoim składzie białko roślinne, emulgator, stabilizator, skrobię, mąkę mogą zawierać dodatek glutenu!
Są to, jak widać, bardzo popularne produkty, jednak lista produktów ze zbóż niezawierających glutenu jest równie długa:
Są to zdecydowanie mniej popularne produkty, jednak w sklepach z ekologiczną (tzw. zdrową) żywnością bez problemu dostaniemy całą gamę produktów, np. z pysznego amarantusa.
Pamiętajmy także, że bardziej szkodliwe jest stałe narażenie na niewielkie ilości glutenu niż jednorazowa większa dawka glutenu.