Jak właściwie postępować z dzieckiem, jeśli podejrzewamy, że jest odwodnione?

Odwodnienie jest jednym z częstszych problemów niemowląt. Zazwyczaj jest skutkiem wymiotów i biegunki, które to problemy mogą wystąpić w przebiegu wielu różnych chorób pediatrycznych. Do odwodnienia częściej może dojść w przebiegu wysokiej gorączki lub latem, zwłaszcza gdy dziecko nie otrzymuje wówczas zwiększonych ilości płynów. Im młodsze dziecko, tym szybciej dochodzi do odwodnienia.

Jeżeli rodzic podejrzewa, że u niemowlęcia mogło dojść do odwodnienia, zawsze jak najszybciej powinien zgłosić się z dzieckiem do lekarza. Odwodnienie to nie tylko utrata wody, ale często również ważnych jonów i soli mineralnych. Do oceny stopnia odwodnienia stosuje się wiele różnych metod, najlepszą jest ocena czasu rozprostowywania się fałdu skóry na brzuszku dziecka, badanie takie może właściwie wykonać jedynie lekarz. W ocenie stopnia odwodnienia uwzględnia się ubytek masy ciała dziecka. Gdy wynosi on powyżej 10%, to jest to stan zagrażający życiu.

Objawy odwodnienia zależą od stopnia odwodnienia. Niewielkie odwodnienie zazwyczaj nie daje objawów klinicznych. W odwodnieniu umiarkowanym dziecko może być niespokojne, pije łapczywie, ale gdy płacze, to nie ma łez, śluzowki są suche, obłożone nalotem, ciemię u niemowlęcia jest zapadnięte. Ciężko odwodnione dziecko jest senne, wiotkie, może być tak słabe, że nie potrafi samodzielnie pić, najlepiej wówczas można zaobserować opisany powyżej objaw: ujęta w dwa palce i puszczona skóra brzucha nie powraca natychmiast na swoje miejsce. Dziecko oddaje mniej moczu.

W leczeniu domowym najlepiej stosować pojenie tzw. doustnym płynem nawadniającym (do nabycia w aptece), które do poza wodą zawierają w odpowiednich ilościach elektrolity. Dzieci karmione piersią powinny być przystawiane do piersi jak najczęściej. Objętość doustnego płynu nawadniającego, którą powinno wypić dziecko, wynosi 50-100 ml/kg masy ciała (dokładne informacje są na ulotce każdego preparatu). W wymiotach płyn podajemy chłodny, w małych ilościach (5-15 ml), ale co 3-5 minut.

Nie wszystkie maluchy na początku tolerują smak płynów nawadniających – warto próbować różnych preparatów. Najważniejsze, aby pamiętać, że im młodsze dziecko, tym szybciej może dojść do odwodnienia, i dlatego nie można zwlekać z wizytą u lekarza.