Siatki centylowe

Co to są siatki centylowe?

Siatki centylowe to wykresy, na których pokazane są centyle przypisane do określonej wagi i wzrostu dzieci w różnym wieku i różnej płci.

Średni wzrost i waga to te, które ma połowa dzieci w danym wieku. Oznacza to, że waga lub wzrost jest na poziomie 50. centyla. Górną granicą normy jest 97. centyl (dzieci bardzo wysokie), a dolną - 3. (dzieci rosnące zdecydowanie wolniej niż inne).
Warto wiedzieć, że każde dziecko ma własne, uwarunkowane genetycznie tempo wzrastania, dlatego naważniejsze jest śledzenie indywidualnego tempa rozwoju i sprawdzanie, czy nie ma rażących dysproporcji pomiędzy wagą i wzrostem malucha bądź wyraźnego lub nagłego zahamowania rozwoju.

Jak czytać siatki centylowe?

Po podaniu danych takich tak wiek, płeć, waga, wzrost dziecka otrzymujesz wykres z zaznaczonym punktem, w którym wypadł wynik. Jest to centyl, w którym mieści się twoje dziecko. Jeśli jest to np. centyl 75., oznacza to, że twoje dziecko jest cięższe od 75% dzieci jego płci i w jego wieku, a lżejsze od 25%.

Wprowadzając co jakiś czas najnowsze pomiary swojego dziecka, możesz uzyskać krzywą rozwoju. Jeżeli biegnie ona cały czas w tym samym przedziale centylowym (lub w dwóch sąsiednich), to znaczy, że dziecko rozwija się harmonijnie.

Według tzw. wąskiej normy masa ciała i wzrost powinny mieścić się między 25. a 75. centylem (a według szerokiej normy – między 10. a 90. centylem). Gdy masa ciała znajdzie się powyżej 90. centyla, a wzrost pozostaje na 50. centylu lub niżej, można mówić o nadwadze.
 

Czym są kolorowe linie na wykresie?

Na siatce zaznaczonych jest 5 wartości: centyl 3, 10, 25, 50, 75, 90 i 97. Za alarmujące, wymagające nadzoru lekarza oraz prawdopodobnie interwencji uważa się wartości poniżej 3. i powyżej 97. centyla. Jeśli wartości są poniżej 10. i powyżej 90. centyla, niekoniecznie świadczy to o nieprawidłowości, jednak konsultacja medyczna jest dobrym pomysłem. Podobnie, jeśli wartości są w normie, ale zachodzi rozbieżność pomiędzy wagą a wzrostem.

Jak często dokonywać pomiarów?

Nie warto mierzyć za często. Przy częstych pomiarach różnice będą minimalne i możesz się niepotrzebnie niepokoić, że dziecko nie rośnie czy nie przybiera na wadze. Z drugiej strony w pierwszym okresie, przy karmieniu piersią, ważenie pozwala ocenić, czy karmienie jest prawidłowe. Skonsultuj się z lekarzem lub położną. W późniejszym okresie - o ile lekarz nie zaleci inaczej - wystarczy mierzyć nie częściej niż co dwa tygodnie i nie rzadziej niż co miesiąc.

Co może niepokoić

• Istotna dysproporcja krzywej wzrostu i wagi (np. wzrost dziecka jest poniżej 10. centyla, a waga powyżej 75.).
• Krzywa zaczyna nagle opadać albo gwałtownie się wznosić.
• Krzywa wykracza poza strefę normy.

Powodem tego, że malec za mało przybiera na wadze, może być wiele chorób: anemia, alergia, celiakia, mukowiscydoza. Lekarz pewnie zaleci USG jamy brzusznej i badania krwi. Natomiast przyczyną zbyt dużego tycia może być zła dieta. Nadmierne przybieranie na wadze może być też spowodowane chorobą.
Jeśli podejrzewasz, że twoje dziecko je za dużo, idź z nim do lekarza, który je zmierzy, zważy i podobnie jak w przypadku niejadka porówna stosunek masy ciała do wzrostu na siatkach centylowych.
 

Powiązane artykuły:
http://www.mamopedia.pl/0-3-mies/zdrowie/wymiary-dziecka---od-czego-zaleza-
 

Linki do źródeł:
http://siatkicentylowe.edziecko.pl/
http://www.dlarodzinki.pl/artykul/czytaj/siatki-centylowe,848/ 
http://babyonline.pl/niemowle_zdrowie_artykul,5645.html
http://babyonline.pl/maluch_rozwoj_artykul,4711.html
http://www.edziecko.pl/male_dziecko/1,79338,1326221.html
http://www.edziecko.pl/zdrowie_dziecka/1,79364,6083734,Co_to_sa_siatki_centylowe_.html